Güvenlik Ağı Düşme Yüksekliği Kaç Metre? 20° Zemin, 6 m, Sistem S Kenarında 3 m

Ders notu: Güvenlik Ağı Düşme Yüksekliği Kaç Metre? 20° Zemin, 6 m, Sistem S Kenarında 3 m

Güvenlik ağı: düşmeyi durduran toplu koruma

Dayanağımız Yapı İşlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği'nin Ek-5'i, D bölümü: Güvenlik Ağları için Asgari Şartlar. Bu ek 31 Aralık 2018'de yönetmeliğe eklendi. Önce çerçeve: güvenlik ağı düşmeyi önlemez, düşmeyi durdurur; yani düşme mesafesini sınırlayan ya da düşmenin etkisini azaltan bir toplu koruma tedbiridir. Ağın kendisi TS EN 1263-1 standardına uygunluk belgeli olur; kurulumu ise TS EN 1263-2'ye uygun yapılır. Bu iki numarayı karıştırmayın: bir ürün, iki kurulum. Standartta dört sınıf ve dört sistem tipi var; çalışma koşullarına en uygun olanı seçilir. Ve ağ, çalışma alanına mümkün olan en yakın düşey mesafede kurulur; ama birazdan göreceğimiz sınırları aşmamak şartıyla.

Önce zemine bakın: eğim 20° mi, fazlası mı?

Hangi sınırın uygulanacağını zeminin eğimi belirliyor. Çalışılan zemin ile yatay düzlem arasındaki açı 20 derece ve daha azsa madde 19 devreye giriyor. Bu derste onun a ve b bentlerini, yani düşme yüksekliklerini işliyoruz. Aynı maddenin c bendinde, yine 20 derece ve altındaki zeminler için Sistem T ağların yakalama genişliği var. Açı 20 dereceden fazlaysa madde 20 uygulanıyor; orada da yakalama genişliği ve bir mesafe sınırı bulunuyor. Dikkat: 've daha az' dendiği için tam 20 derece de madde 19'a giriyor.

Hi ve He: hiçbir durumda 6 metreyi geçemez

Madde 19, a bendi. Çalışılan zemin ile güvenlik ağı arasındaki dikey mesafeye azami düşme yüksekliği deniyor ve Hi, He diye gösteriliyor. Kural net: hiçbir durumda altı metreyi geçemez. Yönetmeliğin Şekil 7'sinde Hi, yapının iç alanına kurulmuş ağda; He ise yapının kenarındaki ağda gösteriliyor. Asıl aklınızda tutacağınız sayı şu: Hi de He de en fazla altı metre.

Sistem S: kenardan 2 m içinde Hr en fazla 3 m

Şimdi b bendi, yalnız Sistem S ağlar için. Önce Sistem S ne demek: standarttaki dört sistem tipinden biri. Yönetmelik bu ağlarda, ağın çevresindeki her bir ağ gözünden geçen bir kenar halatı, yani sınır halatı kullanılmasını zorunlu tutuyor. Şimdi kurala gelelim. Ağın dış kenarından içeri doğru iki metrelik bir şerit düşünün. Bu şeritte çalışılan zemin ile ağ arasındaki düşme yüksekliğine Hr deniyor ve Hr üç metreden fazla olamaz. Yani ağın geneli için tavan altı metre, ama Sistem S'nin dış kenar şeridinde tavan üç metre. Kenardaki bu şeritte daha sıkı bir sınır var; bunu aklınızda tutun.

Dört sayıyı karıştırmayın

Bu dört sayı kolayca birbirine karışır. Yirmi derece zemin açısı; madde 19'un kapısı. Altı metre, Hi ve He için azami düşme yüksekliği. İki metre, Sistem S'de ağın dış kenarından ölçülen şeridin genişliği. Üç metre, o şeritteki Hr sınırı. Tipik tuzak, 'üç metre içinde en fazla iki metre' gibi sayıların yer değiştirmesi. Bir de kenar koruma dersinde gördüğünüz sınıf açıları vardı: 10, 30, 45 derece. Güvenlik ağında eşik 20 derece.

Sınavda sorulabilecek ayrıntılar

• Dayanak: Yapı İşlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği (RG 05.10.2013/28786) Ek-5 (D) Güvenlik Ağları için Asgari Şartlar; Ek-5, RG 31.12.2018/30642 (4. Mük.) değişiklik yönetmeliğinin 4. maddesiyle eklendi. D bölümü yayımı tarihinde yürürlüğe girdi (değişiklik yön. m.5/b; ertelenen maddeler yalnız B ve C bölümlerinde).
• m.2: Standarda uygunluk belgesinin üretici onaylı sureti ve üreticinin talimat el kitabı yapı alanında bulundurulur.
• m.3: Ağ, diğer tedbirlere ek olarak veya düşmenin başka tedbirle önlenemediği alanlarda düşmeyi durdurucu toplu koruma tedbiri olarak kullanılır.
• m.4: Ağda, TS EN 1263-1'deki bilgileri içeren ve ağın ömrü boyunca kalıcı etiket bulunur.
• m.6: Kurulumdan sonra, düzenli aralıklarla veya olumsuz hava koşullarından sonra görsel kontrol yapılır, kayıtlar işyerinde saklanır (kurulum doğruluğu, aşınma/kesik, kenar gevşemesi, dikiş/düğüm, bağlantı elemanı, moloz, UV bozulma).
• m.7: Deney ağ gözü yılda bir teste tabi tutulur; standardı sağlamayan ağ kullanımdan çekilir.
• m.8: Düşme sonrası deformasyon veya ciddi dayanım kaybı tespit edilirse ağ sistemi derhal kullanımdan kaldırılır.
• m.9: Ağ; çalışma platformu, erişim, depolama, atık/çöp biriktirme amacıyla kullanılmaz.

Sık sorulan sorular

Güvenlik ağı hangi standarda uygunluk belgeli olmalı?

TS EN 1263-1; kurulumu ise TS EN 1263-2'ye uygun yapılır.

Standartta kaç sınıf ve kaç sistem tipi var?

Dört sınıf ve dört sistem tipi; işe en uygunu seçilir (m.12).

Ağ hangi yükseklikte kurulur?

Çalışma alanına mümkün olan en yakın düşey mesafede (m.16).

Düşme yüksekliği sınırları hangi zemin açısında geçerli?

Zemin ile yatay düzlem arasındaki açı 20° ve daha az ise (m.19).

Hi ve He neyi ifade eder?

Çalışılan zemin ile güvenlik ağı arasındaki dikey mesafe: azami düşme yüksekliği.

Hi ve He en fazla kaç metre olabilir?

6 metre; hiçbir durumda aşılamaz.

Sistem S nedir?

Dört sistem tipinden biri; her ağ gözünden geçen kenar halatı zorunlu (m.13).

Sistem S'de Hr sınırı nedir?

Ağın dış kenarından itibaren 2 m içinde Hr en fazla 3 m.

Kaynaklar

• RG 31.12.2018/30642
• mevzuat.gov.tr güncel metin
• Yapı İşlerinde İSG Yön. Ek-5