Sağlık ve Güvenlik İşaretleri Yönetmeliği 2026 — Mevzuat Rehberi
11.09.2013 / 28761 sayılı yönetmelik kapsamında 6 ana kategori, renk-şekil kodları, boyut standartları, fotoluminesan zorunluluk, işveren yükümlülükleri ve interaktif kategori bulucu.
TL;DR — Kısaca
Yönetmelik: Sağlık ve Güvenlik İşaretleri Yönetmeliği — RG 11.09.2013 / 28761.
Kategoriler: Yasak (kırmızı yuvarlak), Uyarı (sarı üçgen), Zorunluluk (mavi yuvarlak), Acil (yeşil dikdörtgen), Yangın (kırmızı dikdörtgen), Bilgi.
Boyut: Görüş mesafesi bazlı, formül A ≥ L²/2000.
Fotoluminesan: Acil çıkış ve yangın işaretleri için zorunlu.
Yönetmelik Nedir?
Sağlık ve Güvenlik İşaretleri Yönetmeliği; 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'na dayanılarak, işyerlerinde kullanılacak sağlık ve güvenlik işaretlerinin uygulanmasına dair asgari şart ve gerekleri belirlemek amacıyla çıkarılmıştır. AB 92/58/EEC direktifi ile uyumlaştırılmıştır.
"İşveren, 6331 sayılı Kanunun 5 inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan risklerden korunma ilkelerine uyar ve bu Yönetmeliğin ekinde belirtilen asgari gereklere uygun sağlık ve güvenlik işaretlerinin kullanılmasını sağlar."
6 Ana Kategori — Renk ve Şekil Kodları
YASAK
Kırmızı yuvarlak, siyah sembol, kırmızı çapraz çizgi (örn: sigara içilmez, girilmez)
UYARI
Sarı üçgen, siyah çerçeve, siyah sembol (örn: parlayıcı, yüksek gerilim)
ZORUNLULUK
Mavi yuvarlak, beyaz sembol (örn: baret takınız, KKD kullanınız)
ACİL / İLK YARDIM
Yeşil dikdörtgen/kare, beyaz sembol (örn: acil çıkış, ilk yardım noktası)
YANGINLA MÜCADELE
Kırmızı dikdörtgen/kare, beyaz sembol (örn: yangın tüpü, hidrant, alarm)
BİLGİ
Dikdörtgen bilgilendirme işareti (örn: yön okları, tesis bilgileri)
Renk Kodları — RAL Referansları
| Renk | Anlamı | RAL (Yaklaşık) | Kullanım |
|---|---|---|---|
| Kırmızı | Yasak, Yangın, Durdur | RAL 3001 | Yasak işaretleri, yangın ekipmanı, acil durdur |
| Sarı | Uyarı, Dikkat | RAL 1023 | Tehlike uyarıları, dikkat |
| Mavi | Zorunluluk | RAL 5005 | KKD giyme, davranış zorunlulukları |
| Yeşil | Güvenli durum, İlk yardım, Acil çıkış | RAL 6032 | Kaçış yolları, ilk yardım, güvenli bölge |
| Siyah/Beyaz | Bilgi, Genel | — | Yardımcı yazı ve semboller |
Boyut Standartları — Görüş Mesafesi
İşaret boyutu, işaretin okunması gereken maksimum mesafeye göre belirlenir. Kullanılan yaklaşık formül:
A = İşaret alanı (m²), L = Maksimum görüş mesafesi (metre).
| Görüş Mesafesi | Minimum Alan | Yaklaşık Ölçü (yuvarlak/kare) |
|---|---|---|
| 5 m | ~125 cm² | ~12×12 cm (yaklaşık A4'ün 1/4'ü) |
| 10 m | ~500 cm² | ~22×22 cm (yaklaşık A4) |
| 15 m | ~1.125 cm² | ~33×33 cm |
| 20 m | ~2.000 cm² | ~45×45 cm |
| 30 m | ~4.500 cm² | ~67×67 cm |
Fotoluminesan Zorunluluk
• Acil çıkış işaretleri (kaçış yolu ve kapıları)
• Yangınla mücadele işaretleri (yangın tüpü, hidrant, alarm)
• Kaçış yolu yön okları
• Toplanma alanı işaretleri (bina dışı için gerekli değil, ancak öneri)
Standart: DIN 67510 veya ISO 17398 uyumlu fotoluminesan malzeme kullanılmalıdır. Şarj sonrası minimum parlaklık ve süre gereksinimleri sağlanmalıdır. Bina elektrik kesintisinde dahi işaretlerin görünür kalması esastır.
İşveren Yükümlülükleri
- Risk değerlendirmesi sonucu işaretlenmesi gereken tehlike ve kaçış noktalarını belirlemek.
- Yönetmelik ekindeki asgari şartlara uygun standart işaretleri temin etmek ve monte etmek.
- İşaretlerin sürekli görünür ve okunabilir olmasını sağlamak (temizlik, aydınlatma).
- Aşınmış / silinmiş / yıpranmış işaretleri derhal değiştirmek.
- Çalışanlara işaretlerin anlamı konusunda eğitim vermek.
- Geçici tehlikeler için sabit veya taşınabilir uyarı işareti koymak.
- Fotoluminesan işaretlerin şarj/aktivasyon durumunu periyodik olarak kontrol etmek.
- Boru hatları, konteyner ve depolama alanlarını etiketlemek (GHS uyumlu piktogramlar dahil).
İşitsel ve Dokunsal Sinyaller
İşitsel Sinyaller
- Ortam gürültüsünden en az 10 dB daha yüksek olmalı, 118 dB'yi aşmamalıdır.
- Farklı sinyaller (yangın, tahliye, makine uyarı) net şekilde ayırt edilebilmelidir.
- Sürekli ve kesintili sinyaller farklı anlamlar taşımalıdır.
- Sinyal kesilir kesilmez tehlikenin bittiği anlaşılmalıdır.
Sözlü Talimatlar
- Kısa, açık ve anlaşılır olmalı.
- Türkçe olmalı; yabancı çalışan varsa ilave dillerde de sağlanmalı.
- Konuşan kişi / sistem güvenilir kaynaktan gelmelidir.
El İşaretleri
- Vinç operatörüne yönlendirme, forklift manevraları vb. için kullanılır.
- Kesin, sade ve kolay algılanabilir olmalıdır.
- İşaret veren kişi, operatörün görüş alanında bulunmalıdır.
Sabit vs Geçici Uyarı İşareti
| Tür | Kullanım | Örnek |
|---|---|---|
| Sabit | Sürekli riskli alanlar | Kimyasal depo girişi, yüksek gerilim panosu, laboratuvar |
| Geçici / Taşınabilir | Kısa süreli riskler, bakım, temizlik | Islak zemin uyarısı, bakım çalışması, geçici bariyer |
İhlal Cezaları (2026 Tahmini)
Interaktif Kategori Bulucu
Sorusunu ya da işaret mesajını gir → doğru kategori ve şekil
Levha ve İşaret Sorularına Hazırlan — İSG Akademi
Sağlık ve Güvenlik İşaretleri Yönetmeliği modülü, 150+ kategorize soru ve pratik uygulamalar.
App Store'dan İndir Google Play'den İndirSıkça Sorulan Sorular (SSS)
Yönetmelik ne zaman yayımlandı?
11 Eylül 2013 tarihli, 28761 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmıştır.
Kaç kategori var?
6 ana kategori: Yasak, Uyarı, Zorunluluk, Acil/İlk yardım, Yangın, Bilgi.
Boyut nasıl belirlenir?
Görüş mesafesi bazlı formül: A ≥ L²/2000. 10 metre için ~22×22 cm minimum.
Fotoluminesan nerede zorunlu?
Acil çıkış işaretleri, kaçış yolu okları ve yangınla mücadele işaretleri için zorunludur.
İşitsel sinyal desibel sınırı?
Ortam gürültüsünden en az 10 dB üstünde, ancak 118 dB'yi aşmamalıdır.
Sabit / geçici uyarı farkı?
Sürekli riskler için sabit, kısa süreli riskler (bakım, temizlik) için geçici/taşınabilir işaret.
Ceza ne kadar?
2026 tahmini ~2.700 TL/eksik başlık. Detay için Madde 26.
Son güncelleme: 4 Temmuz 2026 · Kaynak: Sağlık ve Güvenlik İşaretleri Yönetmeliği (RG: 11.09.2013 / 28761); 6331 sayılı İSG Kanunu Md. 30; ISO 7010 uluslararası sembol standardı; DIN 67510 fotoluminesan standardı. Güncel yönetmelik metnini araştırılmalı olarak resmi kaynaklardan doğrulayın.
Kaynaklar
- 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu (RG: 30.06.2012 / 28339)
- Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı — mevzuat ve duyurular
- Resmî Gazete
İçerik editöryal kontrolden geçirilmiştir. Gördüğünüz bir hatayı iletişim sayfasından bildirebilirsiniz.