Kaynakçı Günde Kaç Saat Çalışır? Kaynak İşlerinde Hangi KKD Kullanılır?

Ders notu: Kaynakçı Günde Kaç Saat Çalışır? Kaynak İşlerinde Hangi KKD Kullanılır?

Kaynak işleri 7,5 saatlik listede

Yedi buçuk saat yönetmeliğinde iki liste var; burada yalnız kaynak işlerine bakıyoruz. Yönetmeliğin dördüncü maddesinin l bendi kaynak işleri. Burada üç iş var: her çeşit koruyucu gaz altında yapılan kaynak işleri, toz altı kaynak işleri, oksijen ve elektrik kaynağı işleri. Üçünde de bir çalışan günde ancak yedi buçuk saat çalıştırılabiliyor. Beşinci maddedeki yedi buçuk saatten az listesinde ise kaynak yok. Yani kaynakta sayı yedi buçuk; altı, dört gibi sayılar kaynağa ait değil.

Kaynak ve lehim başka bentlerde de geçer

Şimdi tuzak. Yönetmelikte kaynak ya da lehim kelimesi başka bentlerde de geçiyor. Kurşun levhaları birbirine kaynatma işleri ile kurşun levha ve lehimlerin alevle kesilmesi, kurşun ve arsenik işleri bendinde. Sürekli olarak yapılan galvanizli demir lehimciliği ise çinko sanayii işleri bendinde. Bunların da süresi günde yedi buçuk saat; ama soru kaynak işleri bendinde hangisi sayılmıştır derse, bunlar o bentte değil.

Süre dolunca ek iş ve fazla çalışma yok; bildirim şart

Kaynakçının yedi buçuk saati dolduysa ne olur? Yönetmeliğin altıncı maddesine göre günlük azami süreden sonra başka hiçbir işte çalıştırılamaz; yani kaynak bitti, bari depoda çalışsın denemez. Yedinci madde açık: bu işlerde fazla çalışma yapılamaz. Sekizinci madde de bildirimi düzenliyor: bu işler sürekli yapılıyorsa işveren, işe başlamadan önce Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğüne yazılı bildirim yapıyor.

Kaynak maskesi Ek-2'de iki grupta, kaynak işi Ek-3'te

İkinci yönetmeliğe geçiyoruz. Hatırlatayım: Ek-2 kişisel koruyucu donanım listesi, Ek-3 ise bu donanımların gerekli olabileceği işler. Ek-2'de kaynak maskesi iki grupta geçiyor. Göz ve yüz koruyucularında üç nokta beş: ark kaynağı maskeleri ve baretleri. Solunum sistemi koruyucularında dört nokta üç: takılıp çıkarılabilen kaynak maskesi bulunduran solunum cihazları. Ek-3'te ise koruyucu gözlükler, yüz siperleri veya elle tutulan yüz koruyucuları başlığının ilk işi kaynak yapma, öğütme ve ayırma işleri. Dikkat: Ek-3'ün respiratör ve solunum cihazı listesinde de, kulak koruyucuları listesinde de kaynak adı geçmiyor; kaynak maskeli solunum cihazı Ek-2'deki listede.

Deri önlük, eldiven ve ateşe dayanıklı giysi

Ek-3'ün el, kol ve vücut korunması başlığında kaynak üç kez geçiyor. Ateşe dayanıklı koruyucu giysi: kapalı alanlarda kaynak işleri. Deri önlükler: kaynak işleri. Eldivenler: kaynak işleri. Kaynak bentlerinde kapalı alan şartı yalnız ateşe dayanıklı giyside; önlük ve eldivende böyle bir şart yok. Bir de şunu unutmayın: kişisel koruyucu donanım, toplu korunma yöntemleriyle riskler önlenemediğinde ya da tam sınırlandırılamadığında kullanılıyor.

Sınavda sorulabilecek ayrıntılar

• Lehim cıva sanayiinde de geçer: harç malzemesi yapımında cıvalı kurşunlu yapılan lehimcilik işleri m.4/1-(c)-1'de; süre yine günde 7,5 saat.
• Madenle bağlantı: m.4/1-(o) yeraltı işleri: maden ocakları işleri (elementer cıva bulunduğu saptanan cıva maden ocakları hariç), kanalizasyon ve tünel yapımı gibi yer altında yapılan işler de günde 7,5 saat; elementer cıva bulunan ocaklarda görülen işler 6 saat (m.5/1-b-2).
• Gürültü: m.4/1-(p): gürültü düzeyi en yüksek maruziyet etkin değerini (8h=85 dB(A)) aşan işler günde 7,5 saat.
• Bildirimin içeriği (m.8): işlerin çeşit ve nitelikleri, yapılma zamanları ve bu işlerde çalışanların sayısı, erkek ve kadınlar ayrı ayrı gösterilerek bildirilir.
• KKD Kullanımı Yön. (RG 02.07.2013/28695) m.8/1: KKD, Ek-3'teki ve benzeri işlerde toplu korunma yöntemleri ile riskler önlenemediğinde veya tam sınırlandırılamadığında kullanılır; riskler Ek-1 tablosuna göre değerlendirilir; işveren Ek-2'deki KKD'lerden gerekli olanları sağlar. m.5/1: işveren toplu korunma tedbirlerine öncelik verir.
• Ek-3 4.1.1: yetersiz oksijen veya zararlı gaz bulunabilecek konteynırlar, kapalı alanlar ve gaz yakan endüstriyel fırınlardaki çalışmalar respiratör/solunum cihazı listesinde; kaynak adı geçmez.
• Ek-3 ayrıntı: deri önlükler kaynağın yanında demir dövme ve döküm işleri için de sayılır (6.4.2–6.4.3); gözlük/yüz siperi başlığında ergimiş maddelerle çalışma, radyant ısı ve lazerle çalışma da var (3.1.11–3.1.13).
• Ek-2 ayrıntı: ark kaynağı maskeleri elle tutulan, koruyucu baretlere takılabilen veya baş bantlı olabilir (3.5). Kaynak adı geçmeyen ama ergimiş metal sıçramasını anan iki kalem: 8.1 makinelerden korunmak için kullanılan koruyucu yelek, ceket ve önlükler (delinme, kesilme, ergimiş metal sıçramalarına karşı); 9.2.4 kızılötesi radyasyon ve ergimiş metal sıçramalarına karşı korunma sağlayan giysi.

Sık sorulan sorular

Kaynak işleri, 7,5 saat Yönetmeliğinin hangi madde ve bendinde?

m.4 (l): günde ancak 7,5 saat çalıştırılabilecek işler.

m.4 (l)'de sayılan üç kaynak işi hangileri?

Her çeşit koruyucu gaz altında kaynak; toz altı kaynak; oksijen ve elektrik kaynağı.

Kurşun levhaları birbirine kaynatma hangi bentte?

Kurşun ve arsenik işleri, m.4 (a). Süre yine günde 7,5 saat.

7,5 saati dolduran kaynakçıya fazla çalışma yaptırılabilir mi?

Hayır: fazla çalışma yasak (m.7); başka işte de çalıştırılamaz (m.6).

KKD Kullanımı Yön. Ek-2'de adında kaynak geçen iki kalem hangileri?

3.5 ark kaynağı maskeleri ve baretleri; 4.3 kaynak maskesi bulunduran solunum cihazı.

Ek-3'te kaynak yapma, öğütme ve ayırma işleri hangi KKD için sayılır?

Koruyucu gözlük, yüz siperi veya elle tutulan yüz koruyucu (3.1.1).

Kapalı alanda kaynak yapan çalışan için Ek-3 hangi giysiyi sayar?

Ateşe dayanıklı koruyucu giysi (6.2.1); önlük ve eldivende kapalı alan şartı yok.

Ek-3'te deri önlük ve eldivenin ilk bendinde hangi iş sayılır?

Kaynak işleri: deri önlükte 6.4.1, eldivende 6.6.1.

Kaynaklar

• 7,5 Saat Yön. m.4/1
• Resmî Gazete 02.07.2013 sayfa başlığı
• KKD'lerin İşyerlerinde Kullanılması Hk. Yön. Ek-2, 3.5