Uyumsuz Kimyasal Çiftleri Nelerdir? Asbest Türleri ve Hastalıkları
Yan yana gelince patlayan, ısınan, zehirli gaz çıkaran çiftler ve asbestin 6 türü, 4 hastalığı.
DERS 09.17İSG Akademi
DERS 09.17 · YAKLAŞIK 5 DAKİKA
Uyumsuz Kimyasal Çiftleri Nelerdir? Asbest Türleri ve Hastalıkları
64
Yan yana gelince patlayan, ısınan, zehirli gaz çıkaran çiftler ve asbestin 6 türü, 4 hastalığı.
Asetilen bu iki grupla asla buluşmamalı
| Asetilen + | Sonuç |
|---|---|
| Bakır, gümüş, cıva (ve tuzları) | Darbeye duyarlı patlayıcı asetilürler |
| Klor, flor | Işık etkisiyle şiddetli tepkime; yangın ve patlama |
🧠 Ters yönden de sorulabilir: bakır, gümüş ve cıvanın ortak uzak tutulacağı gaz asetilendir.
Bakır, cıva ve sodyum: kimden uzak durur?
| Madde | Temas etmemeli |
|---|---|
| Bakır | Asetilen, hidrojen peroksit |
| Cıva | Asetilen, amonyak |
| Sodyum | Karbon tetraklorür |
⚠️ Karbon tetraklorürün uzak tutulacağı aktif metaller, ör.: sodyum, potasyum, magnezyum.
Klor, hidrojen sülfür, kireç ve nitrit
| Madde | Temas etmemeli |
|---|---|
| Klor | Ör. amonyak, asetilen, hidrojen, ince metal tozları |
| Hidrojen sülfür | Derişik nitrik asit, güçlü oksitleyiciler |
| Kalsiyum oksit (sönmemiş kireç) | Su: yanıcıları tutuşturacak ısı açığa çıkar |
| Nitritler | Asitler: zehirli azot oksitleri çıkar |
Bu çiftler birlikte durabilir
- Asetilen – aseton: asetilen tüpte basınç altında asetonda çözünmüş hâldedir.
- Sodyum – mineral yağ: sodyum suyla şiddetli tepkimeye girer; mineral yağ altında saklanır.
⚠️ Sönmemiş kireç ile su bu listede yok: ikisi ayrı depolanır.
Yönetmelik 6 lifli silikatı asbest sayar
| 1. Aktinolit asbest | 2. Antofilit asbest |
| 3. Grünerit asbest (Amosit) | 4. Krizotil |
| 5. Krosidolit | 6. Tremolit asbest |
🧠 Amosit ayrı bir tür değildir; yönetmelikte grünerit asbestin parantez içindeki adıdır.
Yönetmeliğe göre asbest dört hastalığa yol açabilir
- Asbestoz
- Mezotelyoma
- Akciğer kanseri (bronşiyal karsinom)
- Mide-bağırsak kanseri
🧠 Asbestoz ve mezotelyoma vakalarının kayıtlarını Sosyal Güvenlik Kurumu tutar.
Hafıza kartları
Karta dokunun veya Enter'a basın: cevap arkada.
0 / 4
Bu konunun tüm soruları uygulamada
Binlerce soruYanlış takibiKonu bazlı istatistikİnternetsiz çalışma
İSG Akademi'yi Ücretsiz İndir
1 / 1
İpucu: ← → ok tuşlarıyla ilerleyin · F tuşu ile tam ekran
Sonraki ders: Hangi Kanserojen Madde Hangi Kansere Yol Açar? Mesane, Akciğer, Lösemi →
Kimyasal Etmenler dersleri
Bu modüldeki diğer dersler
- 09.01 Kimyasal Madde Nedir? Kimyasal Risk Değerlendirmesinde Nelere Bakılır? 5 dk
- 09.02 Kanserojen ve Mutajen Madde Nedir? Solunum Bölgesi Kaç cm? 5 dk
- 09.03 Benzen, Vinil Klorür ve Sert Ağaç Tozu Sınır Değerleri Nedir? 5 dk
- 09.04 Kurşun Sınır Değeri Kaç? Yasak Kimyasallar ve Deriden Geçen Maddeler 5 dk
- 09.05 Yasak Kimyasallarla Çalışma İzni Nasıl Alınır? Vücuda Giriş Yolları 5 dk
- 09.06 Yasaklı 4 Kimyasal ve %0,1 Limit Değeri: Ağırlıkça Oran Ne Demek? 5 dk
- 09.07 Mesleki Maruziyet Sınır Değerleri: Toluen, Amonyak, Cıva Kaç mg/m³? 5 dk
- 09.08 Tavan Değer (CEILING) Nedir? Hangi Kimyasalların Tavan Değeri Var? 5 dk
- 09.09 Sinerjik, Additif, Potansiyalizasyon ve Antagonizma Nedir? 5 dk
- 09.10 LD50 ve LC50 Nedir? Farkları ve Propan Gazının Özellikleri 5 dk
- 09.11 H ve P İfadeleri Nedir? H200-H400 ve P100-P500 Serileri Nasıl Okunur? 5 dk
- 09.12 GHS Nedir? Kimyasal Etiketi Nasıl Okunur? Tehlike mi, Dikkat mi? 5 dk
