İçeriğe atla
İSG Akademi Logo İSG Akademi

Dioksin Nedir? Nereden Çıkar, IARC Grup 1 Olan Hangisi?

Dioksin bir ürün değil, istenmeden oluşan yan üründür. Sonunda 4 soruyla kendinizi test edin.

DERS 09.32İSG Akademi
DERS 09.32 · YAKLAŞIK 5 DAKİKA

Dioksin Nedir? Nereden Çıkar, IARC Grup 1 Olan Hangisi?

TCDD%90

Dioksin bir ürün değil, istenmeden oluşan yan üründür. Sonunda 4 soruyla kendinizi test edin.

TANIM

“Dioksinler” bir bileşik ailesinin adı

  • PCDD: poliklorlu dibenzo-p-dioksinler
  • PCDF: poliklorlu dibenzofuranlar
  • DSÖ, dioksin benzeri PCB'leri de bu adla anar
🧠 Tanımlanan 419 kadar türden yalnız yaklaşık 30'u önemli ölçüde toksik; en toksiği TCDD.
DÜZELTME

Dioksin kullanılmaz, istenmeden oluşur

Yanlış: “Dioksin klorlu pestisit ve herbisitlerde kullanılır.”

Doğrusu: Dioksin, bazı herbisit ve pestisitlerin üretimi sırasında oluşan istenmeyen bir yan üründür.

Ama bu yüzden bazı herbisitlerde kirletici olarak bulunabilir (ör. 2,4,5-T).

Organik madde + klor + ısıEksik yanma ya da kimyasal tepkimeyle istemeden oluşur
KAYNAKLAR

Hangi tesisler yüksek dioksin potansiyeli taşır?

Kaynak (Stockholm Ek C/II)Ayrıntı
Atık yakmaEvsel, tehlikeli, tıbbi atık ve arıtma çamuru
Çimento fırınıTehlikeli atık yakılıyorsa
Kâğıt hamuruElementel klorla ağartma
Metalurjiİkincil bakır, alüminyum, çinko; demir-çelikte sinter
KALICILIK

Çevrede kalır, yağ dokusunda birikir

  • Kalıcı organik kirletici (KOK) grubundadır
  • Besin zincirinde, çoğunlukla hayvanların yağ dokusunda birikir
  • İnsan maruziyetinin %90'dan fazlası besinle: et, süt ürünleri, balık, kabuklu deniz ürünleri
  • Vücuttaki yarı ömrü tahminen 7–11 yıl
IARC

Grup 1 olan 2,3,7,8-TCDD, bütün dioksinler değil

MaddeIARC grubu
2,3,7,8-TCDDGrup 1
2,3,4,7,8-PeCDF (bir furan)Grup 1
Dioksin benzeri PCB'lerGrup 1
TCDD dışındaki PCDD'lerGrup 3
SAĞLIK VE İSG

Dioksin ne yapar, işyerinde kim risk altında?

  • Kısa süre, yüksek doz: klorakne, deride yamalı kararma, karaciğer işlevinde değişiklik
  • Uzun süre: bağışıklık, gelişen sinir sistemi, endokrin sistem ve üreme işlevleri
  • Kanser: DSÖ'ye göre dioksinler kansere yol açabilir
  • En duyarlı: gelişmekte olan fetüs
  • Riskli işler: kâğıt hamuru-kâğıt, yakma tesisleri, tehlikeli atık sahaları
KENDİNİ DENE

Hafıza kartları

Karta dokunun veya Enter'a basın: cevap arkada.
SONUÇ
0 / 4

Bu konunun tüm soruları uygulamada

Binlerce soruYanlış takibiKonu bazlı istatistikİnternetsiz çalışma
İSG Akademi'yi Ücretsiz İndir
📄 İSG Hap Bilgiler 2026 PDF Sonraki: 09.33 Kadmiyum Nerelerde Kullanılır? Ni-Cd Pil, CdTe Panel ve Sağlık Etkileri →
1 / 1
İpucu: ← → ok tuşlarıyla ilerleyin · F tuşu ile tam ekran
Sonraki ders: Kadmiyum Nerelerde Kullanılır? Ni-Cd Pil, CdTe Panel ve Sağlık Etkileri → Kimyasal Etmenler dersleri

Bu modüldeki diğer dersler