İSG A Sınıfı - Temel

5510 sayılı Kanun’a göre, iş kazası veya meslek hastalığı durumunda sigortalıya yapılacak ödemeler dörtte bir veya üçte bir oranında değişiklik göstermektedir.

Gürültü maruziyetine karşı kişisel koruyucuların etkisi dikkate alınmalıdır.

Çok tehlikeli işyerlerinde risk değerlendirmesi en geç 2 yılda, tehlikeli işyerlerinde 4 yılda, az tehlikeli işyerlerinde 6 yılda bir yenilenir (Risk Değerlendirmesi Yönetmeliği m.12/1).

Yangın, deprem gibi afetlerde hızlı tahliye ve müdahale, can güvenliği için kritik öneme sahiptir.

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'na göre işveren, iş kazalarını kazadan sonraki 3 iş günü içinde Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirir. Sağlık hizmeti sunucuları için bu süre 10 gündür.

Ereğli Havzai Fahmiyesi Maden Amelesinin Hukukuna Müteallik Kanun, Kurtuluş Savaşı Dönemi'nde iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili çıkarılan önemli bir düzenlemedir.

Destek elemanı, yangın, tahliye ve ilk yardım faaliyetlerinde görev alır. Bu kişi, uygun donanım ve yeterli eğitime sahip olmalıdır.

6331 sayılı kanuna göre, genç çalışan tanımı belirli kriterlere göre yapılmaktadır. Bu tanım, iş sağlığı ve güvenliği açısından önemlidir.

Evlerde radon için izin verilen yıllık ortalama konsantrasyon 400 Bq/m3, iş yerlerinde ise 1000 Bq/m3'ü aşamaz.

Acil durum aydınlatması, olağan aydınlatma devrelerinin kesilmesi hâlinde sağlanan aydınlatmadır.

Alçak gerilim için minimum 21 mm², yüksek gerilim için minimum 14 mm² kesit kullanılmalıdır.

Düşük tehlike sınıfında her 500 m² için bir adet yangın söndürme cihazı bulundurulmalıdır.

Risk değerlendirmesi sürecinde tehlikelerin belirlenmesi ve analiz edilmesi, risklerin belirlenmesi ve analizi aşamasında gerçekleştirilir.

Koruyucular kolayca yerinden çıkarılmamalıdır. İş ekipmanlarında güvenlik için bu kuralın ihlali ciddi kazalara yol açabilir.

Bernardino Ramazzi, iş sağlığı ve güvenliği alanında ergonomi biliminin temellerini atmıştır. İş-işçi uyumu ve çalışma koşulları üzerine yaptığı çalışmalar, ergonominin gelişimine önemli katkılar sağlamıştır.

Yangını söndürmek ve soğutmayı sağlamak için kurulan otomatik su püskürtme sistemi yağmurlama sistemi olarak adlandırılır.

Risk değerlendirmesi; çok tehlikeli işyerlerinde en geç 2 yılda bir, tehlikeli işyerlerinde en geç 4 yılda bir, az tehlikeli işyerlerinde en geç 6 yılda bir yenilenir. Bu süreler üst sınırdır; işyeri daha erken yenileyebilir. Ayrıca işyerinin taşınması veya binalarda değişiklik yapılması, kullanılan teknoloji, madde ve ekipmanların ya da üretim yönteminin değişmesi, iş kazası, meslek hastalığı veya ramak kala olay meydana gelmesi, sınır değerlere ilişkin mevzuat değişikliği, ortam ölçümü ve sağlık gözetimi sonuçlarının gerekli göstermesi ve işyeri dışından yeni bir tehlikenin ortaya çıkması durumlarında periyot beklenmeden risk değerlendirmesi tamamen veya kısmen yenilenir. (İş Sağlığı ve Güvenliği Risk Değerlendirmesi Yönetmeliği madde 12)

Tehlikelerin tanımlanmasında malzeme güvenlik bilgi formları, sağlık ve güvenlik planı, patlamadan korunma dokümanı ve işyeri teftiş sonuçları gibi bilgiler toplanır.

Gürültü ile Mücadele Rehberi’ne göre, paravanların genişlik yüksekliğinin iki katı olması gerekmektedir.

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’na göre, risk değerlendirmesinin yenilenmesi, iş kazası bildirimi ve acil durum planında görevli sayısı uygulamalarında az ve çok tehlikeli sınıflar arasında fark yoktur.

Sıcaklık, nem ve havalandırma koşulları uygun değilse, kas iskelet sistemi rahatsızlıkları riski artar.

Kaldırma iletme ekipmanlarında, halat, zincir gibi askı tertibatı dışında yapılan değişim, kaynak, kesme ve taşlama işlemleri önemli bakım ve onarım kapsamındadır.

İzin isteyenler; kimyasal madde yıllık kullanım miktarı, çalışan sayısı ve alınan önlemler gibi bilgileri Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’na vermekle yükümlüdür.

Elektrik İç Tesisleri Yönetmeliği, 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'na dayanarak hazırlanmış bir yönetmelik değildir.

Alçak gerilimli hatlarda iletkenlerin kopma kuvveti en az 50 kg, yüksek gerilimli hatlarda ise en az 100 kg olmalıdır.

Kaçak akım, gerilim altında bulunmayan iletken bölümlerden geçen akımdır. Bu durum, elektrik tesisatında tehlikeli durumlar yaratabilir.

4 kg’dan ağır ve 12 kg’dan hafif yangın söndürme cihazları, zeminden 90 cm yüksekliğe kadar monte edilmelidir.

Dağıtım transformatör merkezi, yüksek gerilimli elektrik enerjisini alçak gerilimli elektrik enerjisine dönüştüren merkezlerdir.

Inorganik kurşun ve bileşiklerinin mesleki maruziyet sınır değeri 0.05 mg/m3 olarak belirlenmiştir.

CO₂ söndürme cihazları, daha çok B ve C sınıfı yangınlarda etkilidir. Bu sınıflar, sıvı ve gaz yangınlarını kapsamaktadır.

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'na göre, iş güvenliği uzmanı gerekli tedbirleri almazsa, ilk tespitte 3 ay, tekrarında ise 6 ay belgesi askıya alınır.

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, iş merkezlerinde iş sağlığı yönünden tehlikeleri bildirmeyen işverenleri Bakanlığa bildirme yükümlülüğü getirir.

5510 sayılı Kanun’a göre, kasti bir hareket nedeniyle iş kazasına uğrayan sigortalıya, geçici iş göremezlik ödeneği veya sürekli iş göremezlik gelirinin dörtte biri kadar ödeme yapılır.

Ofis çalışanları, biyolojik risk etmenlerine maruziyet riski en az olan meslek grubudur.

Acil durum ekibi, yangın, deprem gibi afetlerde tahliye, ilk müdahale, arama-kurtarma ve söndürme işlerine katılan ekiptir.

Risk, tehlikeden kaynaklanacak kayıp veya yaralanma ihtimalini ifade eder. Bu kavram, iş sağlığı ve güvenliği açısından kritik bir öneme sahiptir.

Ergonomi, kumanda ve kontrol tasarımını içerir. Bu, kullanıcı deneyimini iyileştirmek için kritik öneme sahiptir.

İşyerlerinde Acil Durumlar Hakkında Yönetmelik’e göre, yeterli sayıda eğitimli çalışan ve uygun donanım sağlanmalıdır.

İzin isteyenler; kimyasal madde yıllık kullanım miktarları, çalışan sayısı ve alınan önlemler gibi bilgileri Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’na vermekle yükümlüdür.

İş kazası veya meslek hastalığı sonucu meslekte kazanma gücünde en az %50 azalma tespit edilen sigortalı sürekli iş göremezlik gelirine hak kazanır.

Yangın algılama ve uyarı sisteminin devreye girmesi için el ile, otomatik olarak veya bir söndürme sisteminden aldığı uyarılardan biri veya birkaçı gereklidir.

Sağlık hizmeti sunucuları tarafından bildirilen meslek hastalıkları, işveren tarafından 3 iş günü içinde bildirilmelidir.

Kısa vadeli sigorta kolları iş kazası, meslek hastalığı, hastalık ve analık sigortasını kapsar. Uzun vadeli sigorta kolları ise malullük, yaşlılık ve ölüm sigortasıdır.

Duman kontrolü, yangın hâlinde duman ve sıcak gazların yapı içindeki hareketini denetlemek için alınan tedbirlerdir.

Çalışma gücünün veya iş kazası ya da meslek hastalığı sonucu meslekte kazanma gücünün en az %60'ını kaybeden sigortalılar malûl sayılır. Bu tespit, Kurum Sağlık Kurulu tarafından; yetkilendirilen sağlık hizmeti sunucularının sağlık kurullarınca düzenlenen raporlar ve dayanağı tıbbi belgeler incelenerek yapılır. Sigortalı ilk defa çalışmaya başladığı tarihten önce bu oranda kayba uğradığı tespit edilirse, bu hastalık veya engellilik sebebiyle malûllük aylığından yararlanamaz. Çalışma gücü kaybı %50-%59 arasında olanlar malûl sayılmaz; bunlar en az 5760 gün, kaybı %40-%49 arasında olanlar ise en az 6480 gün prim şartıyla engellilik nedeniyle yaşlılık aylığı hükümlerinden yararlanır (5510 sayılı Kanun madde 25 ve madde 28).

Yangın güvenliği planının en önemli bileşeni yangın çıkış planıdır. Bu plan, acil durumlarda yönlendirme sağlayarak hayat kurtarır.

Kaçış yolunun merkez hattı üzerindeki herhangi bir noktada acil durum aydınlatma seviyesi en az 1 lux olmalıdır.

Ağırlık, gövdeye yakın tutulmalıdır. Uzak tutulması omurgayı zorlayabilir ve sağlık sorunlarına yol açabilir.

Yangını söndürmek ve soğutmayı sağlamak için kurulan otomatik sistem yağmurlama sistemi olarak adlandırılır.

Acil durum ekipleri, her zaman hazır bulunmalı ve eğitim ile tatbikatlar düzenlenmelidir.

Kütlesi ve sertliği değiştirme, kaplamalar kullanma gibi yöntemler gürültü seviyesini azaltabilir. Tüm bu değişiklikler, ekipmanın yapısında uygulanabilir.

Yangın çıkış kapıları, açık ve otomatik kapanan olmalıdır. Bu özellik, acil durumlarda kolayca erişilebilirlik sağlar.

STEL, başka bir süre belirtilmedikçe, 15 dakikalık bir süre için aşılmaması gereken maruziyet üst sınır değeridir.

Acil durum aydınlatma seviyesi, kaçış yolunun merkez hattında en az 1 lux olmalıdır. Bu, güvenli bir tahliye için gereklidir.

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'na göre risk değerlendirmesi yapılırken işyeri düzeni, kadın çalışanların durumu ve kimyasal maddeler dikkate alınmalıdır. Bu unsurlar, iş sağlığı açısından kritik öneme sahiptir.

Düşük tehlike sınıfında her 500 m² için 1 adet yangın söndürme cihazı bulundurulmalıdır.

İş kazası veya meslek hastalığı sonucu ölen sigortalının hak sahiplerine gelir bağlanması sağlanır. Bu hak, ölümün nedenine bakılmaksızın geçerlidir.

Alçak gerilim için minimum 550 kg, yüksek gerilim için minimum 350 kg kopma kuvveti olmalıdır.

Kimyasal sızıntı, meslek hastalığına sebep olabilecek ortamlar ve yangın/patlama riski durumlarında bildirim yapılması gerekmektedir.

Uzun süreli referans maruziyet süresi 8 saat, kısa süreli referans maruziyet süresi ise 15 dakikadır.

Ergonomik riskler, işin çalışana uygun hale getirilmemesinden doğan ve kas-iskelet sistemi rahatsızlıklarına yol açan risklerdir. Temel risk faktörleri: zorlayıcı duruş (eğilme, bükülme, uzanma), tekrarlayıcı hareketler, elle taşıma ve ağır kaldırma, uzun süre ayakta veya sabit oturarak çalışma, aşırı güç uygulama, el-kol titreşimi, uygun olmayan çalışma yüksekliği ile yetersiz aydınlatma ve dinlenme araları. İSG Risk Değerlendirmesi Yönetmeliği madde 8 uyarınca ergonomik tehlike kaynakları; fiziksel, kimyasal, biyolojik ve psikososyal tehlikelerle birlikte belirlenir ve kayda alınır. İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği madde 9'a göre işveren, çalışanların iş ekipmanı kullanımı sırasındaki duruş pozisyonlarını, çalışma şekillerini ve ergonomi prensiplerini tam olarak dikkate almakla yükümlüdür. Kişisel koruyucu donanımların da kullananın ergonomik gereksinimlerine ve sağlık durumuna uygun olması zorunludur. Elle taşıma işleri ile ekranlı araçlarla çalışmalara ilişkin ayrıntılı ergonomik önlemler, bu konulardaki özel yönetmeliklerde düzenlenmiştir.

6331 İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'na göre risk değerlendirmesi, tehlikelerin belirlenmesi ve kontrol tedbirlerinin kararlaştırılmasını kapsar.

Yangın söndürme cihazlarının periyodik kontrolleri yılda bir kez yapılmalıdır.

Risk, belirlenmiş tehlikeli bir olayın oluşma olasılığı ve sonuçlarının kombinasyonudur. Kayıp veya yaralanma ihtimalini ifade eder.

Bir elektrik enerji tesisinde gerilimin kesilmesi imkansızsa, en az iki kişi görevlendirilmelidir.

Kaldırma iletme ekipmanlarında halat, zincir gibi askı tertibatı dışında değişim, kaynak ve kesme işlemleri önemli bakım kapsamındadır.

Meslekte kazanma gücünün %10 oranında azaldığı saptanan sigortalıya sürekli iş göremezlik geliri bağlanır. Bu durum, meslek hastalığı tanısı ile geçerlidir.

Tehlikeli durumlarda çıkış yolları 50 metreyi aşmamalıdır.

Ergonominin temel felsefesi, 'işi, insana uyumlu hâle getirmek' olarak tanımlanır. Bu, iş yerinde verimliliği artırır.

200 kişiden fazla çalışan yerlerde acil durum aydınlatması en az 120 dakika süreyle sağlanmalıdır. Bu süre, güvenlik için kritik öneme sahiptir.

20/6/2012 tarihli 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamına giren tüm yapı işlerinde uygulanacak yönetmelikler mevcuttur.

Kişisel Koruyucu Donanım Yönetmeliği'ne göre, acil kullanım amaçlı KKD'ler hızlı takma ve çıkarma için tasarlanmalıdır. Ayrıca, ayarlanabilir sistemler otomatik ayarlanabilmelidir.

Ergonomik riskler çalışanların sağlığını tehdit eder; bu nedenle önlem alınması şarttır.

Acil durum ekipleri, yangın, deprem gibi afetlerde olaya ilk müdahaleyi yapar ve yangın söndürme işlerine katılır. Bu görevler, ekiplerin etkinliğini artırır.

Kulak koruyucu ekipmanları, işveren, iş güvenliği uzmanı ve iş yeri hekimi tarafından belirlenir.

Elektrik yüksek gerilim topraklama tesislerinde kullanılacak alüminyum topraklama iletkeninin kesiti en az 25 mm² olmalıdır.

Düşük tehlike sınıfında her 500 m² için 1 adet yangın söndürme cihazı bulundurulması gerekmektedir.

Yeni bir Kişisel Koruyucu Donanım (KKD) işlevinin zamana bağlı olarak azalması durumunda ergonomik hale getirilmesine gerek yoktur.

Hastanelerde, huzurevlerinde ve anaokullarında sulu veya temiz gazlı söndürme cihazları tercih edilmelidir.

4 kg’dan daha ağır ve 12 kg’dan hafif yangın söndürme cihazlarının montaj yüksekliği 90 cm'yi aşmamalıdır.

Bir fazlı devrelerde aydınlatma için en fazla 9 sorti bağlanabilir.

Ölüm iş kazasına bağlı değilse, sürekli iş göremezlik geliri %50 oranında hak sahiplerine bağlanır. Bu durum, sigortalının daha önce aldığı gelirin devredilmesi anlamına gelir.

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, işyeri bina ve eklentilerinde alınacak sağlık ve güvenlik önlemlerine ilişkin yönetmeliklerin kapsamını belirler.

Kompresörün çıkardığı ses, aralıklı gürültü türüne örnektir ve belirli bir periyodik süre gösterebilir.

Alevlenme noktası, ısınan maddeden çıkan gazların yanmayı sürdürdüğü en düşük sıcaklıktır.

Kurşun (Pb) maruziyeti, bilinç bulanıklığı gibi sağlık sorunlarına yol açabilir. Özellikle akü üretim tesislerinde yaygındır.

Hata türü etki analizi (FMEA), hem niteleyici semboller hem de sayısal veriler kullanarak riskleri değerlendirir. Bu yöntem, potansiyel hataların etkilerini analiz etmek için etkilidir.

Yüksek gerilim elektrik topraklama tesisinin boyutlandırılması için hata akımı, hata süresi ve toprak özellikleri gibi parametreler dikkate alınmalıdır.

Topraklama tesislerinin boyutlandırılması için hata akımının değeri, hatanın süresi ve toprağın özellikleri kritik öneme sahiptir.

Tüm yüksek gerilimli kuvvetli akım tesislerinde, teknik konulardan sorumlu bir elektrik mühendisi bulundurulmalıdır.

Yangın kesici, yangının ve dumanın ilerlemesini durduran yatay veya düşey konumlu elemandır.

Makine mühendisleri ve mekatronik mühendisleri, iş ekipmanlarının periyodik kontrolünü yapma yetkisine sahiptir.

Kişisel Koruyucu Donanım (KKD) tasarım prensipleri ergonomi, koruma düzeyleri ve sınıfları içerir. Bu üç prensip, etkili bir KKD tasarımı için gereklidir.

Hata akımının değeri, hatanın süresi ve toprağın özellikleri yüksek gerilim elektrik topraklama tesisinin boyutlandırılmasında kritik öneme sahiptir.

Ergonomi biliminin temellerini atan bilim insanı Bernardino Ramazzini'dir.

Hata ağacı analizi (FTA), risk değerlendirme yöntemleri arasında yer alır ve mantık diyagramlarını kullanır. Bu yöntem, risklerin sistematik olarak analiz edilmesine yardımcı olur.

İş ekipmanlarının bakım, onarım ve periyodik kontrolleri, ilgili ulusal ve uluslararası standartlarda belirlenen aralıklarda yapılmalıdır.

K bölgesi: Sürekli patlayıcı ortam. L bölgesi: Ara sıra patlayıcı ortam. M bölgesi: Çok düşük risk. Bu bölgelerin doğru tanımlanması, iş güvenliği açısından kritik öneme sahiptir.

İyonlaştırıcı radyasyon, atomların elektronlarını kopararak iyonlaşma meydana getiren radyasyon türüdür.