İnşaat İSG Yasal Zorunluluklar 2026 — Yapı İşleri İSG Yönetmeliği Rehberi
İnşaat şantiyenizde eksiksiz uyum için tüm yasal başlıklar tek sayfada: Yapı İşleri İSG Yönetmeliği (05.10.2013 / 28786), sağlık-güvenlik koordinatörü, SGP, kaza bildirim formu, işveren yükümlülükleri ve idari para cezaları.
TL;DR — Yasal Çerçeve Kısaca
Ana metin: Yapı İşlerinde İSG Yönetmeliği — Resmi Gazete: 05.10.2013 / 28786.
Dayanak: 6331 sayılı İSG Kanunu.
Zorunlu belgeler: Sağlık ve Güvenlik Planı (SGP), Yapı İşleri Kaza Bildirim Formu, Koordinatör atama belgesi, Risk değerlendirmesi.
Uzman sınıfı: A sınıfı (çok tehlikeli). Ceza dayanağı: 6331 Madde 26.
📜 Yapı İşleri İSG Yönetmeliği — Temel Çerçeve
Yönetmelik: Yapı İşlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği
Yayın: 05.10.2013 tarih ve 28786 sayılı Resmi Gazete
Dayanak Kanun: 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu
Yönetmelik, tüm yapı işlerinde uygulanacak asgari İSG şartlarını belirler. "Yapı işi" tanımına yeni bina inşaatı, yol / köprü / tünel gibi altyapı işleri, yıkım, tadilat, bakım-onarım, tesisat, kablo döşeme, boya, sıva, çatı ve iskele işleri girer.
📄 Zorunlu Belgeler
| Belge | Kim Hazırlar | Ne Zaman |
|---|---|---|
| Sağlık ve Güvenlik Planı (SGP) | İşveren / hazırlık koordinatörü | Yapıma başlamadan önce |
| Koordinasyon Dosyası | Hazırlık koordinatörü | Proje aşamasında |
| Koordinatör Atama Belgesi | İşveren | Yapıma başlamadan |
| Risk Değerlendirmesi | İşveren + A sınıfı uzman | İşin başında + değişiklikte |
| Yapı İşleri Kaza Bildirim Formu | İşveren | Kazadan sonra SGK süresinde |
| Eğitim / Sağlık Muayene Kayıtları | İşveren | Her çalışan için |
| KKD Teslim Tutanağı | İşveren | KKD tesliminde |
👷 Koordinatör Türleri
Hazırlık Koordinatörü
- Proje / tasarım aşamasında görev yapar
- Sağlık ve Güvenlik Planı'nı hazırlar
- Koordinasyon dosyasını oluşturur
- Tasarım kararlarında İSG risklerini gözetir
Uygulama Koordinatörü
- Yapım süresince şantiyede aktif görev
- SGP'nin uygulamasını denetler
- Alt yükleniciler arası koordinasyonu sağlar
- Değişiklikleri SGP'ye işler
- Yeni giren yüklenici / çalışanı bilgilendirir
⏱️ Koordinatör Ne Zaman Zorunlu?
- Birden fazla yükleniciyle yürütülen tüm yapı işleri → koordinatör ZORUNLU
- Tahmini iş süresi 30 iş gününden fazla VE aynı anda 20'den fazla çalışan → ilgili idareye bildirim ZORUNLU
- Tahmini yevmiye sayısı 500'den fazla → ilgili idareye bildirim ZORUNLU
⚖️ İşveren Yükümlülükleri
6331 sayılı Kanun ve Yapı İşleri Yönetmeliği'nin işverene yüklediği ana yükümlülükler:
- Risk değerlendirmesi yaptırmak (çok tehlikeli sınıf → en fazla 2 yılda bir güncelleme, değişiklikte anında)
- A sınıfı iş güvenliği uzmanı, işyeri hekimi ve gerektiğinde DSP görevlendirmek
- Sağlık-güvenlik koordinatörü atamak (eşikler karşılanıyorsa)
- Sağlık ve Güvenlik Planı hazırlatmak
- Çalışanlara İSG eğitimi vermek (temel + yenileme)
- KKD sağlamak, kullanımı denetlemek, teslim tutanağı düzenlemek
- Sağlık gözetimi (işe giriş + periyodik) yaptırmak
- İş kazalarını SGK'ya süresinde bildirmek
- Acil durum planı hazırlamak, tatbikat düzenlemek
- Yüksekten çalışma, kaldırma araçları vb. özel işlerde ek tedbir almak
🎓 İSG Uzmanı Sınıfı
İnşaat NACE 41-43 kodları büyük çoğunlukla çok tehlikeli sınıfta yer aldığından:
| Sınıf | Yetki Alanı | İnşaatta Görev |
|---|---|---|
| A | Az + Tehlikeli + Çok Tehlikeli | ZORUNLU (esas) |
| B | Az + Tehlikeli | İnşaatta yetkili değil |
| C | Az Tehlikeli | İnşaatta yetkili değil |
✅ İnteraktif Zorunluluk Kontrol Listesi
Projenin durumunu değerlendir. Uyduğunuz maddeleri işaretleyin, sonunda uyum skoru + eksik maddeler listesi göreceksiniz.
💰 İdari Para Cezaları (6331 Madde 26)
Yükümlülük ihlalinde uygulanacak idari para cezaları 6331 sayılı Kanun'un 26. maddesinde tanımlıdır ve her yıl yeniden değerleme oranında güncellenir. Örnekler (yaklaşık — güncel tutar araştırılmalıdır):
| Yükümlülük | İhlal | Ceza Dayanağı |
|---|---|---|
| Risk değerlendirmesi | Yapmamak / süresinde güncellememek | 6331 m.26/1-c |
| İSG uzmanı / hekim | Görevlendirmemek | 6331 m.26/1-b |
| SGP / koordinatör | Hazırlamamak / atamamak | Yapı İşleri Yön. + 6331 |
| KKD | Sağlamamak / kullanımını denetlememek | 6331 m.26 ilgili bendi |
| Eğitim | Vermemek / kaydını tutmamak | 6331 m.26/1-ç |
Güncel Madde 26 ceza tablosunu incele →
🚀 İSG Sınavına Hazırlan
İSG Akademi uygulamasında A sınıfı sınavına özel Yapı İşleri Yönetmeliği testleri, koordinatör soruları ve inşaat mevzuatı konu testleri.
App Store'dan İndir Google Play'den İndir❓ Sıkça Sorulan Sorular
Yapı İşleri İSG Yönetmeliği ne zaman yürürlüğe girdi?
05.10.2013 tarih ve 28786 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmış, 6331 sayılı Kanun'a dayanır.
Sağlık ve Güvenlik Planı (SGP) kim hazırlar?
Yapı işverenleri, hazırlık koordinatörü aracılığıyla yapıma başlamadan önce hazırlar veya hazırlatır. Şantiyede kolay ulaşılabilir yerde bulundurulur.
Hazırlık koordinatörü ile uygulama koordinatörü farkı nedir?
Hazırlık koordinatörü proje/tasarım aşamasında SGP hazırlar; uygulama koordinatörü yapım aşamasında şantiyede İSG'yi yönetir ve alt yükleniciler arasında koordinasyonu sağlar.
İnşaatta koordinatör ne zaman zorunlu?
Birden fazla yükleniciyle yürütülen tüm işlerde zorunludur. Ayrıca 30 gün+ süre + 20'den fazla eşzamanlı çalışan veya 500 yevmiye+ işlerde ilgili idareye bildirim yapılır.
A sınıfı İSG uzmanı zorunlu mu?
Evet. İnşaat çok tehlikeli sınıfta olduğundan A sınıfı görevlendirmesi esastır. Geçiş hükümleri için güncel yönetmelik araştırılmalıdır.
Ceza tutarları nereden takip edilir?
6331 sayılı Kanun'un 26. maddesindeki tutarlar her yıl yeniden değerleme oranı ile güncellenir. Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ve Resmi Gazete üzerinden yıllık güncel tutar takip edilmelidir.
SGP hazırlamamak iş durdurma sebebi mi?
6331 sayılı Kanun'un 25. maddesi, yakın ve ciddi tehlike durumunda iş durdurma yetkisi tanır. SGP yokluğu, iş güvenliği koordinatörü eksikliği ile birleştiğinde iş müfettişi durum tespit tutanağı ve iş durdurma kararı verebilir.
🔗 İlgili Sayfalar
- 🏗️ İnşaat İSG Ana Rehber
- 💰 6331 Madde 26 Ceza Tablosu
- 👮 İSG Denetim ve İş Müfettişi
- ⚖️ Genel İSG Mevzuat Hub
- ✅ İnşaat Denetim Kontrol Listesi
Son güncelleme: 4 Temmuz 2026 · Kaynaklar: 6331 sayılı İSG Kanunu, Yapı İşlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği (RG: 05.10.2013 / 28786), İSG Uzmanlarının Görev, Yetki, Sorumluluk ve Eğitimleri Hakkında Yönetmelik. Güncel ceza tutarları için resmi kaynak araştırılmalıdır.
Kaynaklar
- 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu (RG: 30.06.2012 / 28339)
- Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı — mevzuat ve duyurular
- Resmî Gazete
İçerik editöryal kontrolden geçirilmiştir. Gördüğünüz bir hatayı iletişim sayfasından bildirebilirsiniz.
